تربیت
Tarbiat.Org

تفسیر سوره زخرف
حاج شیخ محسن قرائتی

سوره 43. زخرف آیه 23

آیه
وَکَذَ لِکَ مَآ أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِکَ فِی قَرْیَةٍ مِّن نَّذِیرٍ إِلَّا قَالَ مُتْرَفُوهَآإِنَّا وَجَدْنَآ آبَآءَنَا عَلَی‏ أُمَّةٍ وَإِنَّا عَلَی‏ آثَارِهِم مُّقْتَدُونَ‏
ترجمه
و بدین گونه ما در هیچ شهر و دیاری پیش از تو هشدار دهنده‏ای نفرستادیم مگر آنکه ثروتمندان مغرورشان گفتند: ما پدران خود را برآیینی یافتیم و از آثار آنان پیروی می‏کنیم.
نکته ها
«مترف» از «ترفه» به معنای نعمت فراوان است و به کسی گویند که نعمت‏ها او را مغرور و سرمست کرده باشد.
در آیه قبل خواندیم که عوام مردم گمان می‏کنند که راه و روش نیاکان درست است و برای رسیدن به هدایت، از آنها پیروی می‏کنند. «علی آثارهم مهتدون» امّا این آیه می‏فرماید: برای مترفین، رفاه و ثروت مطرح است، نه رسیدن به هدایت و لذا پیروی از آداب و رسوم نیاکان برای هدایت نیست. «علی آثارهم مقتدون»
در قرآن هرگز کلمه «بعدک» برای پیامبر اسلام به کار نرفته بلکه «قبلک» بکار رفته و این نشانه آنست که پیامبر اسلام آخرین فرستاده الهی است.
پیام ها
1- تکیه بر روش نیاکان، سنّت منحرفان تاریخ بوده است. «و کذلک»
2- انبیا، مخالفانی از طبقه مرفه داشته‏اند که بهانه‏های همگون و مشابهی می‏گرفتند. «ما ارسلنا من قبلک... الاّ قال مترفوها»
3- توجّه به مشکلات پیشینیان سبب آرامش انسان می‏شود. «ما ارسلنا من قبلک...»
4- مهم‏ترین نقش انبیا هشدار است. «من نذیر»
5 - سرمستی از ثروت و رفاه هم موجب طغیان است و هم زمینه‏ی تقلید و تعصّب‏های نابجا. «قال مترفوها انا وجدنا آبائنا... علی آثارهم مقتدون»
6- افکار پیشینیان قابل بازنگری و بررسی است و اقتدای مطلق و بی‏چون و چرا به آنان، معنا ندارد. «انّا علی آثارهم مقتدون»